Pastor Jan Adolfs spreekt in zijn overweging over een ‘glad zeepje’. Zondag 20 september stond in het teken van de vredesweek. Vooraf werd er gelezen uit Jesaja 55, 6-9 en het Heilig Evangelie: 20, 1-16a. Lees hier zijn overweging.

Vrede komt op duivenpootjes: wist u dat? Dit is een bekend gezegde als het gaat om aan te geven, hoe klein of gering vaak, vrede is te stichten. Het is vandaag weer de jaarlijkse Vredeszondag. Hebt u nou ook wel eens de vraag: ’Zou het ooit eens …?’

Het was afgelopen dinsdag weer Prinsjesdag: anders dan anders in vele opzichten. Met veel interesse volg ik de troonrede van de koning: ik ga er altijd echt voor zitten. De commentaren daarna gaan ook niet aan mij voorbij, inclusief de koffer van de minister van financiën. De afgelopen woensdag en donderdag heb ik, zo tussen de bedrijven door, ook nog de Algemene Beschouwingen in de Tweede Kamer gevolgd. Ik heb mij er weer over verbaasd hoe handig premier Marc Rutte toch is in het debat. Bijna zorgeloos omzeilt hij klippen: een beetje geven hier en een beetje nemen daar. Hij heeft er dit jaar zelfs de titel van ‘glad zeepje’ aan overgehouden: daarom heb ik dit stuk zeep van mijn wastafel even meegenomen.

Dit kan natuurlijk niet gezegd worden van Jezus, zoals Hij aan het woord is in het evangelie van zojuist. In een zogeheten parabel, een niet waar gebeurd verhaal, maar bedoeld als een vergelijking die ons een spiegel voorhoudt, zet hij ons tot nadenken als het gaat om onze houding en gedrag ten opzichte van elkaar en ook in bepaalde situaties. En het is bedoeld voor alle tijden, dus ook voor hier en nu en voor ons.

Maar het is natuurlijk wel een absurde situatie die hij schildert: geen politicus, werkgever of vakbondsleider zou er vandaag op de dag mee weg kunnen komen. Over loon naar werken gesproken! Wij mogen het breder trekken: werken in de wijngaard des Heren, ons leven van elke dag. De manier waarop er door de rentmeester met de arbeiders wordt omgegaan is nou ook niet bepaald correct: de mannen die het kortst hebben gewerkt het eerst uitbetalen en hen ook nog hetzelfde loon gunnen. Voor de ogen van de anderen gebeurt het: het is zelfs min of meer beledigend.

Natuurlijk was er met alle arbeiders een gelijke afspraak gemaakt, maar de verwachtingen zullen voor de mannen van het eerste uur op het eerste gezicht beslist anders geweest zijn.

Wat mag en kan nu de boodschap zijn, die ons in deze parabel door Jezus wordt voorgehouden? Beluisteren we dan ook de reactie van de rentmeester, namens zijn Heer: ‘Vriend, ik doe u toch geen onrecht? Zijt gij met mij niet overeengekomen voor een denarie? Neemt wat u toekomt en ga heen. Ik wil aan degene die het laatst gekomen is evenveel geven als aan u. Mag ik soms met het mijne niet doen wat ik verkies of zijt gij kwaad, omdat ik goed ben? Zo zullen de laatsten de eersten en de eersten de laatsten zijn.’

Er is hier in ieder geval sprake van een ommekeer van waarden en een andere kijk op verhoudingen: het is niet altijd eerst beter, harder en meer! Zou dit ook niet een invalshoek kunnen zijn om oorlogssituaties, conflicten, ruzies en verschil van inzicht en mening op een ander niveau te brengen? Al zou het maar tot een compromis, tot begrip of een dialoog kunnen leiden, zowel in het groot als ook in het klein.

‘Vrede verbindt verschil’ is het thema van de Vredesweek ‘20. Een samenleving kent een grote diversiteit aan culturen en religies en vreedzaam samenleven is niet altijd gemakkelijk. Verschillen in morele opvattingen, maar ook in onze dagelijkse omgang en manieren kunnen nogal eens voor wrijving en onbegrip zorgen. Maar verschillen kunnen ook verrijken, ons iets nieuws leren of beter doen beseffen wat voor onszelf van waarde kan zijn. Het vraagt wel eens om een andere insteek: qua perspectief en kijken met een ander oog.

SHALOM: een vredesgroet en een -wens, om te horen en te doen.

Amen