Overweging zondag 20 februari 2022 – door pastor Adolfs

VERENIGDE NATIES: WERELDDAG VAN DE SOCIALE RECHTVAARDIGHEID  (GELIJKE KANSEN VOOR IEDEREEN) 

LEZINGEN: 1 SAMUEL 26, 2.7-9.12-13.22-23; LUCAS 6,27-38 

——————————————————————————————————— 

Even een ‘instappertje’. om 13.00 uur vanmiddag (één uur dus straks) sluiten  de Olympische Winterspelen in China. Het voordeel van mijn pensioen is, dat ik ruim de gelegenheid heb gehad om als sportliefhebber, via de televisie, vooral de verrichtingen van de Nederlanders te volgen. Ons resultaat was 17 medailles, waarvan 8 goud, 5 zilver en 4 brons: wij kennen de namen van de winnaars. Het waren natuurlijk weken van ups en downs, toppers en dalers. Wat dat betreft was het soms ook een spiegel van het dagelijks leven. Wat heb ik genoten! 

Dan nu over naar de orde van deze zondag. De Bijbellezing uit het Oude Testament vertelt ons het verhaal van de eerste koning van de Israëlieten: Saul. Hij zit in zijn nadagen en zal spoedig koning-af zijn en zijn opvolger staat klaar en is al gezalfd. Wij kennen zijn naam zeker: de herdersjongen David. U weet het nog wel: hij versloeg de reus Goliath. Uit Davids nageslacht zal later Jezus worden geboren. 

Saul was jaloers op David en zocht hem te doden en was daarvoor naar hem op zoek. Op een nacht lag Saul in het wagenkamp te slapen met aan zijn hoofdeinde zijn lans en waterkruik. Dit waren de tekenen van de macht en het gezag van een koning. 

David en zijn vriend Abisaï ontdekte de slapende Saul.  Abisaï zei toen tot David: ‘Priem hem met zijn eigen lans aan de grond, want één stoot en hij is er geweest!’ Maar David bezweek niet voor deze bekoring: ‘Wie slaat ongestraft de hand aan de gezalfde van de Heer?’ Wel nam hij de lans en de kruik weg van het hoofdeinde van Saul als bewijs van zijn mogelijkheid om Saul te doden. Op afstand riep hij Saul wakker en nodigde hem uit om door een van zijn mannen deze voorwerpen te laten halen. 

Wat een verhaal!  U ziet dat de mogelijkheid van agressie en geweld, zelfs met een dodelijke afloop, is van alle tijden!  Dagelijks worden wij toch ook geconfronteerd met berichten in de media van steekpartijen en soms zelfs heel dichtbij. Gisterenavond nog in Amsterdam!  

Wij spreken misschien zelfs uit eigen ervaring of van bekenden. Wie is dan een David onder ons om mogelijkheden te scheppen het geweld te keren, in woord en liefst natuurlijk in daad? 

Als beëindiging van mijn theologiestudie heb ik indertijd een scriptie geschreven over geweldloze weerbaarheid. U hoort het goed: niet over geweldloosheid, want dit is mij te eenzijdig. Stel je wel weerbaar op en probeer hiervoor een vorm te vinden zonder geweld te gebruiken.  Als voorbeelden van geweldloze weerbaarheid heb ik toen de namen genoemd van Gandhi, dominee Martin Luther King, Mandela en uiteraard ook Jezus.  Tussen haakjes: in alle bescheidenheid, ik ben geslaagd met een 8! 

Toen wij alweer bijna zes jaar geleden de H. Geestkerk verlieten om in te trekken bij de St.Urbanuskerk  in Bovenkerk heb ik een stoeptegel meegenomen uit het voorplein van de verkochte kerk. Deze tegel ligt nu alweer jaren voor de deur van de pastorie van de St. Urbanus.  Jan van Rijt zal dit hier kunnen beamen. De tegel heeft als afbeelding in het rood met de bekende stippen een Onze Lieveheersbeestje, want dit is een symbool om ons op te roepen in ieder geval geen geweld te gebruiken. 

Nu nog naar het evangelie van vandaag. Mag ik de beginwoorden letterlijk in ons geheugen terugroepen? Jezus zei ‘Bemint uw vijanden, doet wel aan die u haten, zegent hen die u vervloeken en bidt voor hen die u mishandelen. Als iemand u op de ene wang slaat keer hem ook de andere toe.’ In de Tweede Kamer zou deze tekst als wetsontwerp absoluut geen meerderheid van stemmen halen, integendeel! 

Staat Jezus hier eigenlijk niet buiten de werkelijkheid, want dit is toch niet reëel?! En toch… Jezus doet hier een stap vooruit. Van het alom bekende ‘oog om oog, tand om tand’ gaat hij over naar ‘behandel de mensen zoals je wilt dat ze jou behandelen’. Nog anders gezegd ‘wat jij niet wilt dat jou geschiedt, doe dit ook een ander niet’. Spreekwoorden en gezegdes als: ‘boontje komt om zijn loontje’, ’wie kaatst moet de bal verwachten’, ‘wie wind zaait zal storm oogsten’, ‘wie goed doet, goed ontmoet’, ‘voor wat hoort wat’ komen zo in een ander licht te staan. 

Het principe van de wederkerigheid kunnen wij   misschien verlaten om agressie en geweld te verminderen en zelfs uit de weg te gaan. Zou dit een ‘wapen’ kunnen zijn om op deze dag van sociale rechtvaardigheid en gelijke kansen voor iedereen als werkwoord mee naar huis te nemen? 

Het lijkt mij dan dat wij hier niet voor niets dit uur in ons dagritme van vandaag hebben uitgespaard. Een goede zondag en week toegewenst: van harte! 

Amen. 

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.